Amitryptylina — dawkowanie, działanie, skutki uboczne i recepta
Amitryptylina to trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny (TLPD) hamujący wychwyt zwrotny noradrenaliny i serotoniny. W niskich dawkach (10-75 mg) działa przeciwbólowo — wzmacnia zstępujące szlaki hamowania bólu w rdzeniu kręgowym. Blokuje też kanały sodowe. Jest lekiem „pierwszego rzutu” w bólu neuropatycznym według wytycznych NICE.
Czym jest Amitryptylina i jak działa?
Amitryptylina to trójpierścieniowy lek przeciwdepresyjny (TLPD) hamujący wychwyt zwrotny noradrenaliny i serotoniny. W niskich dawkach (10-75 mg) działa przeciwbólowo — wzmacnia zstępujące szlaki hamowania bólu w rdzeniu kręgowym. Blokuje też kanały sodowe. Jest lekiem „pierwszego rzutu” w bólu neuropatycznym według wytycznych NICE.
Amitryptylina w dawkach przeciwbólowych (10-75 mg) jest znacznie niższa niż dawki przeciwdepresyjne (75-150 mg). Senność jako efekt uboczny jest zamieniana w zaletę — dawkowanie wieczorne poprawia jakość snu, często zaburzonego u pacjentów z bólem przewlekłym. Lekarz medycyny bólu przepisuje amitryptylinę w bólu neuropatycznym, profilaktyce migreny i fibromialgii.
Wskazania do stosowania leku Amitryptylina
- Ból neuropatyczny (lek pierwszego wyboru)
- Neuralgia popółpaścowa
- Neuropatia cukrzycowa
- Profilaktyka migreny
- Fibromialgia
- Przewlekłe napięciowe bóle głowy
Amitryptylina jest szczególnie korzystna u pacjentów z bólem neuropatycznym i towarzyszącymi zaburzeniami snu — jedno lekarstwo adresuje oba problemy. Lekarz medycyny bólu może ją zalecić jako samodzielny koanalgetyk lub w kombinacji z pregabaliną.
Dawkowanie leku Amitryptylina
| Wskazanie | Dawka | Częstotliwość | Uwagi |
|---|---|---|---|
| Start (ból) | 10 mg | 1x wieczorem | Zwiększać o 10 mg co tydzień |
| Dawka docelowa (ból) | 25-75 mg | 1x wieczorem | Niższe niż w depresji |
| Profilaktyka migreny | 10-50 mg | 1x wieczorem | Ocena skuteczności po 4-8 tygodniach |
Dawkowanie ustala lekarz indywidualnie na podstawie rodzaju bólu, jego nasilenia oraz stanu zdrowia pacjenta. Nie należy zmieniać dawki bez konsultacji lekarskiej.
Skutki uboczne leku Amitryptylina
- Senność (dlatego dawkowanie wieczorne)
- Suchość w ustach
- Zaparcia
- Przyrost masy ciała
- Zaburzenia widzenia
- Zatrzymanie moczu
W przypadku kołatania serca, omdleń, zatrzymania moczu lub ciężkich reakcji alergicznych należy natychmiast skontaktować się z lekarzem. Suchość w ustach i senność zwykle ustępują po kilku tygodniach. Nie wolno nagłe odstawiać amitryptyliny.
Przeciwwskazania i interakcje leku Amitryptylina
- Świeży zawał serca
- Blok serca (zaburzenia przewodzenia)
- Jednoczesne stosowanie inhibitorów MAO
- Jaskra z wąskim kątem
- Ciężka niewydolność wątroby
Nie wolno łączyć amitryptyliny z inhibitorami MAO (odstęp min. 14 dni), tramadolem (ryzyko drgawek), lekami antycholinergicznymi. Alkohol nasila senność. Inhibitory CYP2D6 (fluoksetyna, paroksetyna) zwiększają stężenie amitryptyliny. Unikać łączenia z innymi lekami wydłużającymi QTc.
Amitryptylina — recepta czy bez recepty?
Amitryptylina jest dostępna wyłącznie na receptę (Rp). W dawkach przeciwbólowych (10-75 mg) jest dobrze tolerowana. Dawkowanie wieczorne jest korzystne — senność jako efekt uboczny poprawia jakość snu, często zaburzonego u pacjentów z bólem przewlekłym.
W PainMed lekarz przepisze amitryptylinę na e-recepcie jako koanalgetyk w bólu neuropatycznym lub profilaktykę migreny. E-recepta to kod SMS do realizacji w aptece. Lekarz ustali plan wolnego zwiększania dawki.
Najczęściej zadawane pytania o leku Amitryptylina
Czy amitryptylina to antydepresant?
Dlaczego amitryptylinę bierze się wieczorem?
Jak szybko amitryptylina działa na ból?
Czy amitryptylina pomaga na migrenę?
Czy na amitryptylinę potrzebna jest recepta?
Rodzaje bólu leczone lekiem Amitryptylina
Poznaj schorzenia bólowe, w których Amitryptylina może być częścią terapii:
Konsultacja lekarska — dobór farmakoterapii
Lekarz medycyny bólu dobierze optymalne leczenie farmakologiczne dostosowane do Twojego schorzenia.